Tsunami-kinderen: momenteel niet adopteren, maar wat dan wel?
De Tsunami-ramp laat nog steeds desastreuze gevolgen zien waar geen mens onaangeroerd van blijft.
Deze catastrofe laat vooral een groot aantal getraumatiseerde kinderen achter. Volgens Unicef bestaat meer dan 1/3 van de slachtoffers van de aardbeving in Azië uit kinderen. Velen daarvan zijn hun ouders kwijtgeraakt en blijven alleen en ontredderd achter. De wereldwijde humanitaire respons is groot en de inzamelacties zijn onovertroffen.
Velen willen ook graag zelf de handen uit de mouwen steken of een kind uit het rampgebied helpen door het te adopteren. Kind en Gezin en vele andere kindgerichte organisaties (Unicef, International Save the Children Alliance, International Federation Terre des Hommes, Plan International) roepen op om dit op dit moment niet te doen. Noch adoptie, noch pleegzorg of vakantie-opvang dient nu het belang van deze kinderen.
Het is verleidelijk om in deze noodsituatie te denken dat kinderen beter tijdelijk kunnen opgevangen worden in westerse landen tot wanneer de situatie ter plaatse gestabiliseerd is. Maar deze kinderen hebben in de eerste plaats nood aan een gevoel van veiligheid. Dat vinden ze niet in een vreemde omgeving ver weg van alles wat ze kennen, waar alles nog vreemder aanvoelt dan de toch vreemde situatie van hun verwoest land. Het is een internationaal aanvaarde regel dat kinderen in crisistijd best zo dicht mogelijk bij familie blijven of in hun vertrouwde omgeving, ook al zijn de omstandigheden niet ideaal. Experten wijzen erop dat kinderen in deze omstandigheden ontheemden het risico op mentale en emotionele schade verhoogt.
Ook internationaal aanvaard en bekrachtigd door het Kinderrechtenverdrag en het Haags Adoptieverdrag, is het principe dat een kind pas in het buitenland geadopteerd kan worden, als men er zeker van is dat geen duurzame oplossing mogelijk is in eigen land. Om dit te garanderen dient een adoptie te verlopen volgens strikte procedures. Momenteel is het niet mogelijk om deze procedures te respecteren in de getroffen gebieden.
Bovendien is de situatie van de meerderheid van de kinderen nog steeds onduidelijk. Veel van deze kinderen worden nog wanhopig gezocht door hun ouders of familie. In eerste instantie worden ze opgevangen door dorpsgenoten of mensen met wie ze een nauwe band hebben. Er kan niet van uit gegaan worden dat de kinderen die hun ouders niet kunnen vinden, meteen hun hele familie kwijt zijn. Alle andere mogelijkheden in de eigen omgeving moeten dus eerst onderzocht zijn en dit kan maanden duren.
Moeten we dan hulpeloos toekijken?
Hoe kunnen we deze uiterst kwetsbare kinderen in nood dan wel helpen ? Hoe kunnen we voorkomen dat ze bovenop het reeds te verwerken trauma ook nog ernstig ziek worden of het slachtoffer worden van uitbuiting, seksueel misbruik, kinderhandel…
Op dit moment kan u de Tsunami-kinderen best helpen door deze boodschap te verspreiden onder kennissen en vrienden en door de hulporganisaties ter plaatse te steunen. Hoe sneller de getroffen gebieden heropgebouwd worden, hoe sneller de mensen hun leven terug in handen kunnen nemen en dit heeft ook een positieve invloed op de kinderen. Uiteraard hebben de kinderen ook nood aan een héél specifiek hulpaanbod. We zetten hier enkele kindgerichte acties en maatregelen op een rijtje, zonder evenwel volledig te zijn.
- World Vision International pleit ervoor dat bij alle humanitaire acties rekening gehouden zou worden met de bijzondere noden van kinderen. Zoniet dreigen deze acties de risico's voor kinderen alleen te vergroten. Elke actie die de kinderen scheidt van hun ouders, familie, vrienden of vertrouwde omgeving verhoogt het risico op misbruik of handel. Zo is het dus nefast kinderen in opvangkampen te scheiden van vertrouwde volwassenen. Zonder begeleiding van een volwassene dreigen ze niet het nodige voedsel en water te krijgen en zijn ze extra kwetsbaar.
- Wat de kinderen nu het meest nodig hebben is zuiver water en spel. Ze hebben nood aan dagelijkse routine die hun angsten enigszins kan doen vervagen tot wanneer een sfeer gecreëerd wordt die hen helpt opnieuw in de toekomst te denken. Spelen met vriendjes, ontspannen bezig kunnen zijn, helpt het verlies van familie draagbaar te maken. Er is nood aan zoveel mogelijk 'normaal' in de 'abnormale' situatie waarin ze zich bevinden, aldus Carol Bellamy van Unicef.
- Het WAIMH wijst erop deze situatie vooral voor baby's en jonge kinderen zeer traumatiserend kan zijn. Het is dus belangrijk dat hulpverleners voldoende kennis hebben van het belang van relaties, de impact van verlies van ouders, en van de mentale gezondheid van kinderen in het algemeen om de juiste hulp te kunnen bieden.
Tot slot werkt Unicef met een vijf-stappen programma om kinderen te behoeden voor uitbuiting, misbruik, en kinderhandel en ze zo snel mogelijk te herenigen met familie:
- 1. Registratie van kinderen: weten wie ze zijn en waar ze zich bevinden, is een eerste belangrijke stap.
Unicef heeft samen met de overheden van de betrokken landen en enkele andere hulporganisaties een systeem opgezet om in de hele getroffen regio alleenstaande kinderen te registreren. - 2. Onmiddellijke opvang en veiligheid bieden ofwel bij vertrouwde volwassenen ofwel in kindvriendelijke opvangkampen
- 3. Lokaliseren van familieleden en zorgen voor hereniging
- 4. Plaatselijke autoriteiten bewustmaken van het gevaar van misbruik en kinderhandel en oproepen tot speciale beschermingsmaatregelen
- 5. Speciale nationale maatregelen zoals bv. Indonesië heeft een tijdelijk moratorium afgekondigd voor interlandelijke adoptie van kinderen uit de getroffen gebieden tot alle alleenstaande kinderen geïdentificeerd zijn en indien mogelijk, herenigd met hun familie.
Meer informatie over bovenstaande acties is te vinden op de websites van de genoemde hulporganisaties:- Unicef: www.unicef.org/media
- Terre des Hommes : www.terredeshommes.org
- WAIMH: www.waihm.org
- World Vision International : www.wvi.org
- Save the Children Sweden: www.rb.se
- ISCA: www.savethechildren.net
- Plan International: www.planinternational.be
[Reageer]